Các bạn đọc à,
Hy vọng bạn đọc đã có những ngày nghỉ lễ vui vẻ, sau vài ngày, tôi đã tiếp tục làm các bài blog để gửi tới bạn đọc, để khởi đầu cho năm mới, nay tôi xin chia sẻ nhẹ nhàng về chủ đề học tập (tự học) nè; có thể hữu ích cho bạn đọc trẻ và (cả những lứa tuổi khác khi muốn tự học nhẹ vài kĩ năng mới và thiết thực chẳng hạn) trong năm mới để có thể học, làm việc hoặc hoạt động hiệu suất hơn nhen.
Khi trước, tôi từng học một cách hơi “vật vã” (khoảng vài năm trước khi học cấp ba); do tâm sinh lý của lứa tuổi vị thành niên chưa chín chắn, và một vài nguyên do cá nhân (môi trường học, bạn bè – tôi không thích lắm); tôi khi đến trường, luôn cảm thấy không thoải mái – mong không bạn đọc nào như tôi – 😅. Bởi vậy, tôi không tập trung được nhiều vào việc học, tôi vẫn học và nỗ lực làm các bài tập, nhưng phần nhiều trong số đó không hiệu quả nhiều, nhưng vẫn chút có hy vọng hơn, khi tôi có thể học tốt môn Văn (khả năng có thể coi là tốt hẳn tôi tích lũy khi đó). Dù vậy, tôi vẫn dần chán nản việc học (mong bạn đọc đừng vậy nhen); tôi cố gắng tìm cách, nhưng cũng không hiệu quả mấy. Nên đó thật sự là những quãng ngày chật vật đối với tôi. Đây chỉ là chia sẻ chút, mong bạn đọc không bị ảnh hưởng bởi điều này 🥹.
Sau đó, tôi vẫn nỗ lực nhưng không đều, tôi vào học cấp ba một cách bình thường, tôi khi đó, tự ngẫm xem rốt cuộc tại sao trong nhiều năm trước đó, tôi học không giỏi (gần như các môn); tôi đã nỗ lực và đi học thêm rất nhiều (nhưng dần nản và không hiệu quả); và nếu như vậy, liệu khi học cấp ba khi đó, tôi liệu có thể học tốt hơn và có khả năng đậu đại học không ? Tôi ngẫm và rồi dần nhận thấy, có thể tôi nên đổi cách sống và cách học. Thực ra, tôi chủ yếu là đổi cách học bởi cách sống khi đó của tôi bị ảnh hưởng tâm lý nhẹ từ môi trường học, bạn bè, tâm lý vị thành viên, và những yếu tố khác của cấp hai – tôi thực sự sống chật vật để hết những năm đó (điều này hơi riêng tư đối với tôi và bạn đọc nên tôi xin phép không chia sẻ nhiều); mặc dù nó cũng ảnh hưởng nhiều tới khả năng học khi đó của tôi.
Đề cập tiếp chút tới khi tôi học cấp ba, tôi học môi trường khác hơn; khi tự ngẫm chút về cách học của bản thân, tôi nhận ra rằng tôi học nhiều nhưng nản và nỗ lực không mấy hiệu quả ngoài những yếu tố nêu trên, tôi học chưa đúng cách. Tôi học mà không thoải mái, bị áp lực, học chưa vững kiến thức trên lớp nhưng tôi đã phải học thêm; thậm chí là “lò luyện thi” – cách dùng từ khi đó và có thể là bây giờ, nhiều bạn đọc trẻ cũng biết tới. Tôi học một cách mù tịt, khi kiến thức cơ bản tôi chưa rõ nhiều, tôi đã phải học kiến thức nâng cao. Đọc tới đoạn này, bạn đọc có thể nghĩ nhẹ rằng liệu có phải do người nhà tôi hơi “ép” tôi làm vậy; nhưng chia sẻ thật là không phải. Mẹ tôi cũng muốn giúp tôi học tốt hơn, nhưng do mẹ tôi chưa dùng đúng cách, và tôi thì không dám nói là con học thêm không hiệu quả. Bởi vậy, tình trạng học nhiều kéo dài và tôi nản hơn, dẫn tới sau đó, tôi hơi vất vả kiểu khác để trau dồi vững kiến thức hơn.

 Mình nhận ra vấn đề không nằm ở sự cố gắng

Tôi khi tự ngẫm được chút vấn đề, tôi nhận thấy nhận thức của tôi có phần rộng mở hơn, mặc dù việc tự ngẫm khi đó chưa thể thông suốt như hiện nay khi tôi đã hai mươi mấy tuổi. Tôi đổi cách học khi đó, và dần có hiệu quả, xin chia sẻ nhẹ là khi đó, tôi mới bắt đầu được dùng mạng xã hội (social media), có điện thoại thông minh riêng (smart phone), trong khi nhiều bạn lứa tuổi tôi được dùng sớm hơn, cũng không phải bởi do gia đình tôi thiếu thốn vật chất mà bởi khi học cấp ba, tôi mới chính thức được dùng thiết bị di động riêng 😐. Khi đó, tôi xem những tips nhẹ (hơi khác nhẹ những điều tôi chia sẻ trên trang blog này); những cách học mới (mà tôi khi đó mới biết): ghi chép một vài phần (trọng tâm) của bài học, tự nhớ kiến thức bằng những thẻ flashcard, dùng những quizgame nhỏ (bạn chỉ cần điền những kiến thức có sẵn và nó sẽ tự động để thành các câu hỏi ngắn dạng trắc nghiệm, nối từ,…..) để bạn trả lời.
Ngoài ra, khi ấy, mình cũng bắt đầu biết tới các khóa học online (có từ những năm trước khi đại dịch covid – 19; nhưng phải đến tận khi đó, nhiều người mới biết tới các cách học online nhiều (do cần phải giãn cách xã hội, cách ly các khu vực,….). Các khóa học này được xây dựng theo lộ trình rõ ràng, giúp việc tự học bớt lan man và dễ theo hơn (nó cũng thúc đẩy sự tự giác tích cực của bạn).
Khi biết được những cách trên và áp dụng dần, tôi học cũng tốt hơn, vững kiến thức cơ bản mà trước đó tôi đã bị hơi “hổng”, tôi cũng dần khẳng định rằng nỗ lực nhiều nhưng chưa đúng cách cũng có thể khiến bạn hơi mất thời gian, không mấy hiệu quả và có thể dẫn tới mệt mỏi dần (trong bài blog trước tôi từng chia sẻ…..). Bởi vậy, vấn đề không phải nỗ lực nhiều thế nào mà nỗ lực đó cần đúng cách, bạn tận dụng và áp dụng nó đúng đắn và phù hợp với khả năng của bạn thì bạn sẽ dần thấy hiệu quả. Chẳng hạn, tôi cũng học cách mới, áp dụng nó dần, điểm số của tôi khi đó cũng nâng dần, mặc dù tôi cũng hơi chật vật nhẹ để theo kịp nhịp học của các bạn cùng lớp, vừa phải bù những “phần hổng” kiến thức cơ bản, nhưng khi cách học mới hiệu quả nó cũng tạo đà học cho tôi sau này, và phần nào, thì nó cũng đáng giá.

Đổi cách học khiến mọi thứ bắt đầu khác đi

Như đã chia sẻ trên, tôi dần thấy hiệu quả khi đổi cách học, tôi có thể học tốt hơn, vững kiến thức hơn, tiếp nhận kiến thức mới mà không còn bị áp lực và chật vật; dù tôi không đảm bảo đổi cách học là bạn có thể giỏi sớm, thành công sớm hoặc 100% hiệu quả khi bạn áp dụng, nhưng tôi nghĩ rằng chỉ cần bạn nỗ lực cho những mục tiêu đúng đắn, vừa sức bạn, bạn chắc chắn có thể làm được và thấy hiệu quả rõ. Cách tự học bạn có thể làm, gồm: học từ các khóa học online, học từ thẻ flashcard, quizgame nhỏ, shadowing (hơi nhại trong cách phát âm – dùng cho việc bạn học ngôn ngữ mới),…..hoặc bất cứ cách nào để bạn có thể tự học thoải mái nhưng hiệu quả và vững kiến thức hơn. Để có thể chia sẻ những cách tự học này, hoặc các tips nhẹ khác (tôi trau dồi từ nguồn chính thống, uy tín hoặc cách riêng tôi tự đúc kết), bạn đọc có thể xem trong các bài blog sau nhen.
Dù có cách tự học thế nào, uy tín hoặc hiệu quả ra sao, tôi nghĩ rằng, bạn nên cần có tinh thần thoải mái, nhẹ nhàng, động lực nhẹ nào đó, để có thể tự học không áp lực, không chật vật, và chấp nhận rằng dù những nỗ lực ban đầu chưa có kết quả ngay nhưng bạn cũng “gặt hái” nó và làm tốt dần🫶. Khi có tinh thần nhẹ nhàng, thoải mái, bạn tự học hoặc bất cứ hoạt động nào cũng sẽ thấy hiệu quả, sáng suốt hơn, để bạn có thể kiên trì với mục tiêu trong công việc hoặc đời sống một cách bền bỉ. Và quan trọng không kém, bạn có một cách tự học đúng đắn, mục tiêu vừa sức, nếu bạn đang thấy “bế tắc” trong việc học, việc làm, hoặc đời sống, khuyến nghị bạn nhẹ rằng bạn nên đổi cách mới, bởi biết đâu, có những cách mới bạn sẽ thấy hiệu quả hơn, dĩ nhiên, và đỡ bế tắc hoặc ngột ngạt, và làm điều đó sớm nhen, đừng để như tôi khi mất mấy năm trời, tôi mới có thể tự học theo cách mới và cũng hơi chật vật để bù những kiến thức chưa vững).
Cảm ơn bạn đã đọc tới đoạn này, hy vọng rằng bạn đọc đã đang hoặc sắp có những cách tự học hiệu quả, thoải mái trong tinh thần và không áp lực, chúc việc tự học của bạn đọc luôn suôn sẻ, có những kết quả cao, trau dồi những kiến thức một cách nhẹ nhàng bất kể nơi nào, khi nào mà bạn thấy cần thiết; đồng thời, có một ngày làm việc hoặc hoạt động năng suất, tinh thần nhẹ nhõm nhé. 🌿